Horyniec-Zdrój 12

Miejsce: figura stoi w lesie, przy drodze, która prowadzi ze Świdnicy w stronę Puchaczy. Przy nim jest skrzyżowanie leśnych dróg.

Lokalizacja: 50.21084, 23.3366

Opis:

Niestety nie posiada napisów, tylko słabo widoczną datę: 1909 rk. Na uwagę zasługuje rzucająca się w oczy rozeta na krzyżyku (nazywana też gwiazdką szczęścia) – jest to coś w rodzaju magicznego symbolu (solarnego) przynoszącego szczęście, który występuje w całych Karpatach i Tatrach. Na środku figury, w jej dolnej części (pod częścią z datą) znajdują się słabo zarysowane dwa krzyżyki, podobne, ale w większej ilości można znaleźć na krzyżach w Nowinach czy Puchaczach. Figura wygląda na bardzo tajemniczą i w rzeczy samej taki jest, bo wiąże się z nią ciekawa historia.

Po wojnie w Świdnicy, pewna zakochana para spotkała się pod tym krzyżem wieczorem. Kochali się bardzo, ale ponieważ on był za biedny, a ona za ładna (inna wersja mówi, że miała tak zwaną zajęczą wargę i to się nie podobało rodzicom) nie mogło dojść do ślubu. Mężczyzna postanowił ją zabić, pod tym krzyżem z rozpaczy, ale nie wiedział, że była w ciąży. Od tamtego czasu, przy tym krzyżu straszyło.

TUTAJ album ze zdjęciami

Horyniec-Zdrój 11

Miejsce: figura stoi na przysiółku Horyńca-Zdroju – Świdnica, około 450 metrów od skrzyżowania pierwszej drogi wlotowej do wsi. Nie stoi obok drogi tylko jest cofnięta na skraj lasu za polem, nad doliną, bo pierwotnie przed wojną droga biegła tamtędy, potem to zmieniono.

Lokalizacja: 50.21561, 23.34243

Inskrypcja: język polski

Fundator Józef Chajdera

Postawiony R. 1898

Opis:

Figura ma inskrypcję zamalowaną i najstarsze warstwy się utwardziły i nie da się do końca odczyścić. Inskrypcja opisana wyżej jest bardzo prawdopodobna, pod datą brakuje jednego wyrazu, którego nie da się odczytać. Figura zwieńczona jest ciekawym krzyżykiem, z płaskorzeźbą Chrystusa o ludowej formie. Górne ramie ozdobione jest Tytułem.

TUTAJ album ze zdjęciami

Horyniec-Zdrój 10

Miejsce: na polach, w okolicy przysiółka Szwaby (na południe), stoi stary kamienny krzyż.

Lokalizacja: 50.19066, 23.38506

Inskrypcja: język ukraiński

Ten Krzyż postawiono staraniem Stefana Szymeczki 1895 roku

Opis:

Krzyż ten pochodzi z roku 1895 – czyli przedstawia typ ludowego kamieniarstwa bruśnieńskiego. W Radrużu naprzeciw obecnego gospodarstwa rolnego stoi podobny krzyż, który jest bardziej bogato zdobiony.

Przed wojną na Szwabach mieszkała rodzina Szymeczków, była to chłopska bogata rodzina. Zanim zrobiono komasacje pól, droga biegła tutaj tuż przy krzyżu ukosem w stronę lasku Pasieka, który należał do zamożnego chłopa z Hałani. Ponieważ jest to typowy krzyż polny, można śmiało przypuszczać, że fundator miał na celu coś w rodzaju ochrony swoich pól przed nieszczęściami.

Może nie z samym krzyżem, ale zapewne z jego fundatorem wiąże się historia z czasów wojny. W rodzinę Szymeczków wżeniła się Polka. Pewnego dnia, gdy UPA robiła obławę, rodzina tej Polki schroniła się u Stefana, który nie wydał ich i dzięki temu uniknęli śmierci. Ten krzyż można śmiało kojarzyć z Ukraińcem, dzięki któremu do dziś żyje Polska rodzina w Horyńcu, która się schroniła u niego. Jego samego potem wywieziono.

TUTAJ album ze zdjęciami

Horyniec-Zdrój 9

Miejsce: figura stoi przed prywatną posesją na ulicy Wojska Polskiego, 220 metrów od skrzyżowania w centrum.

Lokalizacja: 50.19201, 23.36533

Opis:

Przed wojną posesja za figurą miała należeć do księdza, dlatego stanęła tam figura.

TUTAJ album ze zdjęciami

Horyniec-Zdrój 8

Miejsce: szczątki figury leżą na Siole, przy drodze, gdzie jest wlot bocznej dróżki prowadzącej z tunelu pod torami kolejowymi i wchodzącej w zakręt drogi asfaltowej.

Lokalizacja: 50.19691, 23.36642

Inskrypcja: język polski

Na Chwałę Bożą

Opis:

Pierwotnie stała tutaj kamienna figura, ale przed rokiem 1989-tym uległa zniszczeniu. Szczątki leżą obok metalowego krzyża. O tym, że pierwotnie była kamienna figura, świadczy podstawa, w którą jest wbity metalowy krzyż. Ze szczątków można odczytać już zatarty napis. Obecnie jest to krzyż metalowy, ma tabliczkę z napisem po Polsku:
Zbaw Lud Twój Panie 1989 r.

Przed wojną była to droga główna, obecna trasa jest wytyczona po wojnie. Kiedyś droga główna biegła trasą: Z centrum Horyńca prosto, aż do kapliczki, tutaj ostro zakręcała w stronę tunelu pod torami. Tuż przed tunelem, droga skręcała w stronę Nowin Horynieckich i to przy tej drodze, zapewne na skrzyżowaniu z jedną z wylotowych z gospodarstwa fundatora, stała ta figura.

TUTAJ album ze zdjęciami

Horyniec-Zdrój 7

Miejsce: szczątki figury znajdziemy na ostrym zakręcie ulicy Sanatoryjnej i Kolejowej.

Lokalizacja: 50.19489, 23.35843

Opis:

Ewidentnie ktoś zniszczył napisy, były one w języku Polskim. Na górnej tablicy można odczytać tylko ostanie litery dwóch wyrazów: łe oraz u. Na drugiej tablicy mamy też szczątki:
.M.
20
ca
188

Przypuszczalnie pisało na górnej tablicy: Na chwalę Bogu. Druga tablica wymaga badań. Figura stała na tym skrzyżowaniu od dawna, kiedy były tutaj tylko rozległe pola. Jego zniszczenie zapewne nastąpiło w okolicy wojny. Tak blisko torów kolejowych nie mógł się taki obiekt utrzymać. Po wojnie, gdy wytyczano nowe drogi, zapewne ta figura stała trochę bliżej, ale poszerzenie zakrętu i dorobienie chodnika spowodowało, że przeniesiono te szczątki i wkopano nieopodal. Można przypuszczać, że podstawa kamienna została w miejscu i zalano ją asfaltem, a sam krzyżyk został zapewne roztrzaskany podczas wojny. Patrząc na stare mapy, widać, że stała na skrzyżowaniu. Resztki zdobień tablic, mogą pomóc w namierzeniu podobnej figury. Dzięki temu, poznalibyśmy pierwotny jej wygląd.

TUTAJ album ze zdjęciami

Horyniec-Zdrój 6

Miejsce: w przysiółku horynieckim Ruda, na polach północnych, stoi ten masywny kamienny krzyż z czaszką i piszczelami.

Lokalizacja: 50.19339, 23.33253

Inskrypcja: język polski

Fondator Stanisław Harasymowicz 1881  7/8

Opis:

Rodzina Harasymowiczów do dziś mieszka w Rudzie i zna historię postawienia krzyża. W 1881 roku w Rudzie panował tyfus, praktycznie w każdej chacie ktoś zachorował. Tylko w jednej, państwa Harasymowiczów, nie było tej choroby. W podzięce Bogu za tę łaskę, gospodarz wystawił masywny krzyż, który miał też chronić wioskę przed zarazami. Niegdyś stał przy drodze, dziś wydaje się, że stoi na środku pól. Dodatkowym elementem wyróżniającym jest płaskorzeźba czaszki i piszczeli i Tytuł w dwóch linijkach.

TUTAJ album ze zdjęciami

Horyniec-Zdrój 5

Miejsce: figura stoi na przysiółku horynieckim Ruda (ul. Armii Krajowej) 750 metrów za mostem na rzece Glinianiec.

Lokalizacja: 50.19071, 23.3395

Inskrypcja: język polski

Na Cześć i Chwałę Daną Boga Wszechmogącego 1904

Opis:

Dodatkowym atrybutem figury jest płaskorzeźba z kobietą w pozie modlitewnej, zapewne jest to Maryja, która jest wkomponowana we wnęce imitującej kapliczkę. Krzyżyk uszkodzony, prowizorycznie zlepiony betonem, na górnym ramieniu Tytuł.

TUTAJ album ze zdjęciami

Horyniec-Zdrój 4

Miejsce: w Horyńcu-Zdroju szukamy przysiółka Trusze i ulicy Słonecznej. Wjeżdżamy tam drogą asfaltową, mijamy pierwszy zakręt i nieopodal na drugim zakręcie dojrzymy tę figurę.

Lokalizacja: 50.184, 23.3507

Opis:

Nie ma napisów. Na podstawie relacji rodzinnej wiadomo, że figurę ufundował zamożny gospodarz mieszkający w okolicy o nazwisku Ważny, w okresie międzywojennym. Intencją, która skłoniła fundatora do postawienia figury, była wdzięczność za potomstwo. Obok stoi lipa, którą zasadziła jedna z mieszkanek okolicznego przysiółka Trusze.

Ponieważ kamieniarze bruśnieńscy byli grekokatolikami, rzeźbili podobizny występujące głównie na ikonach. Taką szczególną świętą ikoną o dużej mocy była właśnie Matka Boska Opieki (Pokrow), która przedstawiana jest w pozie stojącej z rozłożonymi rękami.

TUTAJ album ze zdjęciami

Horyniec-Zdrój 3

Miejsce: figura stoi na prywatnej posesji, na przysiółku Trusze (końcówka ulicy Zdrojowej) około 150 metrów za skrętem w ulicę Słoneczną.

Lokalizacja: 50.1861, 23.34746

Inskrypcja: język polski

Na chwałę Bożą

Fundacyja familyina Mosur

Dnia… Roku

Opis:

Figura ma słabo widoczną inskrypcję, być może była ryta przez gospodarza. W ostatniej linijce inskrypcji być może jest 1919 rok, trudno jednoznacznie rozstrzygnąć jakie są tam cyfry.

TUTAJ album ze zdjęciami